BaÅŸbakanlık Ä°nsan Hakları BaÅŸkanlığı, namus için 5 yılda 1000’i aÅŸkın cinayet iÅŸlendiÄŸini açıkladı.BaÅŸbakanlık Ä°nsan Hakları BaÅŸkanlığı tarafından açıklanan Töre ve Namus Cinayetleri Raporu töre ve namus için iÅŸlenen cinayetlerin nedenleri, illere ve bölgelere göre dağılımı yapıldı. Rapora göre 2003-2008 arasında töre ve namus için 948 cinayet iÅŸlendi. 2008 yılında ÅŸu ana kadar iÅŸlenen 117 cinayet eklenince bu rakam 1065’e çıkıyor. Rapora göre 2003’te 150, 2004’te 175, 2005’te 175, 2006’da 216 ve 2007’de 220 cinayet tespit edildi. Raporda son yıllarda insan hakları ve kadın hakları alanında mevzuatta saÄŸlanan ilerlemelere karşın cinayetlerin sosyal bir olgu olarak varlığını artan bir ÅŸekilde sürdürmesi meselenin yılları aÅŸan ekonomik, sosyal ve kültürel boyutlarını içeren çok katmanlı yapısallığına baÄŸlandı. Sorunun bugünden yarına çözülebilecek, tek boyutlu bir sorun olmadığının belirtildiÄŸi raporda çözümün ancak sistematik, kapsamlı ve uzun yılları gerektiren çabalarla mümkün olacağı kaydedildi. EN ÇOK “NAMUS” İÇİN ÖLDÃœRÃœYORLAR Raporda töre ve namus cinayetlerinin en önemli nedenlerinin kadının ataerkil geleneksel yapıdan kaynaklanan özellikle namus kavramıyla tanımlanan cinselliÄŸe iliÅŸkin “kendinden beklenen rollere aykırı davranması” olduÄŸu belirtildi. Rapora göre doÄŸrudan namus nedeniyle iÅŸlenen cinayet sayısı 300’ü geçerken bu toplam cinayetler içinde yüzde 30’luk bir dilimi oluÅŸturdu. Yasak iliÅŸki sebebiyle öldürülen 94, cinsel taciz sebebiyle öldürülen 71 ve tecavüz sebebiyle öldürülen 17 kiÅŸi de namus cinayetleri kapsamına alındığında bu oran yüzde 50’yi geçiyor. Aile içi uyuÅŸmazlık, kan davası, kız alıp-verme de diÄŸer sebepler arasında. EN FAZLA ÖLÃœM Ä°STANBUL’DA Raporda iÅŸlenen cinayetlerin illere göre dağılımı da yapıldı. Ä°stanbul 167 cinayetle ilk sırada yer alırken, Ä°stanbul’u 144’le Ankara, 121’le Ä°zmir, 69’la Diyarbakır, 58’le Bursa, 46 ile Antalya, 38’le Aydın, 34’le Kayseri, 32’yle Samsun ve 30’la Sakarya izliyor. Cinayetlere bölgesel açıdan bakıldığında cinayetlerin en çok iÅŸlendiÄŸi bölge sanılanın aksine DoÄŸu ve GüneydoÄŸu bölgeleri deÄŸil. Cinayetlerin bölgelere göre sıralaması şöyle: Marmara Bölgesi 294 (yüzde 28), Ege Bölgesi 214 (yüzde 20), İç Anadolu Bölgesi 213 (yüzde 20) GüneydoÄŸu Anadolu Bölgesi 130 (yüzde 12), DoÄŸu Anadolu Bölgesi 89 (yüzde 8) ve Karadeniz Bölgesi 62 (yüzde 6). Raporda DoÄŸu ve GüneydoÄŸu’da diÄŸer bölgelere nazaran iÅŸlenen cinayetlerin sayısı oranı daha az görünmesine karşın cinayetleri iÅŸleyen kiÅŸilerin ve sanıkların yarıya yakının DoÄŸu ve GüneydoÄŸu Anadolu Bölgesi kökenli kiÅŸiler olduÄŸu tespit edildi. CEZALARIN ARTMASI CAYDIRICI DEĞİL Töre ve Namus Cinayetleri Raporunda baÅŸlıca ÅŸu tespitler yapıldı: “-Faillerin ve maÄŸdurların sayısı eÄŸitim seviyesi düştükçe artmakta. -Cinayetlerde sadece kadınlar deÄŸil, erkekler de maÄŸdur olabilmekte. Hatta ölen erkeklerin sayısı kadınlara göre daha fazla. -Cinayetlerin failleri büyük oranda erkek olmakla birlikte kadınlar da bazen fail konumunda olabilmekte. -Sanılanın aksine cinayetleri iÅŸleyenler ve sanıkların içerisinde çocukların oranı oldukça düşük (yüzde 9). Cinayetleri iÅŸleyenler ve sanıklar daha çok 19-35 yaÅŸ aralığında. -Cezaların artırılması veya yüksekliÄŸi bu fiilleri iÅŸleyen veya iÅŸleyecek kiÅŸiler üzerinde caydırıcı etki yaratmamakta. Bu suçları iÅŸleyenler piÅŸmanlık duymamakta. Geleneksel kalıplarla belirlenen namus anlayışı bu kiÅŸiler için toplumsal ve bireysel varoluÅŸ anlamına gelmekte. -Kadın sığınma evlerinin hem sayı hem de nitelik açısından geliÅŸtirilmesi töre ve namus cinayetleriyle mücadelede ve kadına karşı ÅŸiddetin önlenmesinde daha etkin ve somut çözümlerin üretilmesinde önemli bir araç olacak.”